Thanh Nguyen Xét nghiệm cơ bản khi mang thai ở Nhật chia làm hai loại: xét nghiệm máu đầu thai kỳ (nhóm máu, thiếu máu, đường huyết, viêm gan B/C, HIV, giang mai, kháng thể rubella) và xét nghiệm theo mốc (HTLV-1 đến tuần 30, chlamydia, GBS tuần 33–37, đường huyết tuần 24–28). Phần lớn nằm trong diện công phí qua phiếu khám thai.
Bài 27 trong series “Sinh con ở Nhật từ A–Z”. Thông tin kiểm tra tháng 9/2026; nội dung khác nhau giữa các cơ sở y tế.
Xét nghiệm máu đầu thai kỳ gồm gì và để làm gì?
Theo trang thông tin về xét nghiệm trong thai kỳ của こども家庭庁, xét nghiệm máu lần đầu gồm:
| Xét nghiệm | Để làm gì |
|---|---|
| Nhóm máu ABO và Rh | Chuẩn bị cho tình huống mất máu khi sinh. Rh âm cần theo dõi riêng và có thể cần tiêm globulin miễn dịch |
| Công thức máu (thiếu máu, tiểu cầu) | Thiếu máu rất phổ biến trong thai kỳ; tiểu cầu thấp ảnh hưởng tới lựa chọn gây tê khi sinh |
| Đường huyết | Phát hiện sớm nguy cơ tiểu đường thai kỳ |
| Viêm gan B (HBV) | Nếu mẹ dương tính, em bé được tiêm phòng và globulin sau sinh để chặn lây truyền |
| Viêm gan C (HCV) | Đánh giá nguy cơ lây và theo dõi cho mẹ |
| HIV | Điều trị đúng trong thai kỳ giảm mạnh nguy cơ lây sang con |
| Giang mai (梅毒) | Điều trị được bằng kháng sinh; đang tăng trở lại ở Nhật |
| Kháng thể rubella (風疹) | Biết mẹ có miễn dịch hay không để phòng lây trong thai kỳ và tiêm sau sinh |
Điểm quan trọng cần hiểu: các xét nghiệm này không phải để “đánh giá” bạn, mà để biết trước cần làm gì. Nhiều bệnh nếu phát hiện sớm thì gần như chặn được đường lây sang em bé.
Xét nghiệm theo mốc thời gian
- HTLV-1 — làm một lần, đến tuần 30. Virus này lây qua sữa mẹ nên kết quả ảnh hưởng tới cách cho bé bú. Xét nghiệm cho toàn bộ thai phụ đã được đưa vào diện công phí trong chính sách phòng lây truyền mẹ – con.
- Chlamydia (クラミジア) — đến tuần 30. Thường không có triệu chứng nhưng có thể gây sinh non và viêm mắt, viêm phổi ở trẻ sơ sinh. Điều trị bằng kháng sinh.
- Đường huyết / tiểu đường thai kỳ — thường quanh tuần 24–28.
- GBS (B群溶血性ストレプトコッカス) — tuần 33–37. Nếu dương tính, bạn được truyền kháng sinh trong lúc sinh để phòng nhiễm khuẩn nặng cho em bé. Dương tính GBS là chuyện thường gặp, không phải bệnh của mẹ.
Những xét nghiệm KHÔNG thuộc diện công phí
Một số xét nghiệm nhiễm khuẩn không nằm trong danh mục công phí, cơ sở y tế có thể đề xuất tùy trường hợp và bạn tự trả:
- Toxoplasma — ký sinh trùng từ thịt chưa chín và phân mèo
- CMV (cytomegalovirus)
- Kháng thể sởi, thủy đậu, quai bị
Nếu bạn nuôi mèo, hay ăn thịt chưa chín kỹ, hoặc làm việc với trẻ nhỏ, hãy chủ động hỏi bác sĩ xem có nên làm không.
Nếu kết quả có bất thường thì sao?
Đây là phần khiến nhiều người lo nhất, nên nói rõ:
- Thiếu máu: rất thường gặp → uống thuốc sắt theo chỉ định, xét nghiệm lại sau vài tuần
- Đường niệu / đường huyết cao: làm thêm xét nghiệm chuyên biệt; không phải cứ có đường niệu là tiểu đường thai kỳ
- Viêm gan B, HIV, giang mai dương tính: có phác đồ rõ ràng để giảm mạnh nguy cơ lây sang con — điều quan trọng là không bỏ khám
- Không có kháng thể rubella: không tiêm được khi đang mang thai; phòng lây bằng cách để người trong nhà đi tiêm, và mẹ tiêm ngay sau sinh
- GBS dương tính: chỉ cần kháng sinh khi sinh, không ảnh hưởng sinh hoạt trước đó
- Rh âm: được theo dõi riêng, có thể tiêm globulin miễn dịch theo chỉ định
Nguyên tắc: hỏi lại bác sĩ ngay tại buổi khám thay vì về nhà tra mạng. Nếu tiếng Nhật khó, hãy xin ghi tên bệnh ra giấy để tra sau — hoặc hỏi xem cơ sở có phiên dịch không.
Người nước ngoài nên chuẩn bị gì?
- Ghi lại bệnh sử của mình và gia đình trước khi khám, gồm cả tên bệnh bằng tiếng Việt và tiếng Nhật nếu biết
- Nếu từng tiêm vaccine ở Việt Nam nhưng không có sổ, cứ nói rõ “không rõ” — bác sĩ sẽ dựa vào kết quả kháng thể
- Nếu đã từng điều trị bệnh gan, lao, hoặc bệnh lây qua đường tình dục: nói ngay từ đầu, việc này ảnh hưởng tới kế hoạch theo dõi
- Xin bản in kết quả xét nghiệm để giữ; hữu ích khi chuyển bệnh viện hoặc về Việt Nam
👨 Bố có thể làm gì?
- Đi cùng buổi có kết quả xét nghiệm quan trọng — hai người nghe sẽ nhớ nhiều hơn một người
- Nếu vợ chưa có kháng thể rubella: bạn đi xét nghiệm và tiêm nếu thiếu
- Ghi lại tên xét nghiệm và kết quả vào điện thoại sau mỗi buổi khám
Tiếng Nhật hữu ích
- 血液検査の結果を教えてください。 — “Cho tôi biết kết quả xét nghiệm máu ạ.”
- 貧血はありますか？鉄剤は必要ですか？ — “Tôi có bị thiếu máu không? Có cần thuốc sắt không ạ?”
- 結果の紙をもらえますか？ — “Cho tôi xin tờ kết quả được không ạ?”
- トキソプラズマの検査もできますか？自費ですか？ — “Tôi làm xét nghiệm toxoplasma được không? Có phải tự trả không ạ?”
Từ vựng: 血液検査 (xét nghiệm máu) · 血液型 (nhóm máu) · 貧血 (thiếu máu) · 梅毒 (giang mai) · 風疹抗体 (kháng thể rubella) · クラミジア (chlamydia) · GBS · 自費 (tự trả) · 公費 (công phí).
Checklist
- Làm xét nghiệm máu đầu thai kỳ đúng hẹn, đừng hoãn
- Nhớ mốc: HTLV-1 và chlamydia đến tuần 30, đường huyết tuần 24–28, GBS tuần 33–37
- Chuẩn bị bệnh sử bản thân và gia đình trước khi khám
- Hỏi bác sĩ ngay khi có kết quả bất thường
- Xin bản in kết quả để giữ
- Nuôi mèo hoặc hay ăn thịt tái → hỏi về xét nghiệm toxoplasma (tự phí)
- Không có kháng thể rubella → người trong nhà đi tiêm, mẹ tiêm sau sinh
Bài tiếp theo trong series
👉 Bài 28 — NIPT ở Nhật: có nên làm không, làm từ tuần nào và hiểu kết quả thế nào?
Câu hỏi thường gặp
Xét nghiệm máu đầu thai kỳ ở Nhật gồm những gì?
Theo thông tin của こども家庭庁, gồm nhóm máu ABO và Rh, công thức máu để kiểm tra thiếu máu và tiểu cầu, đường huyết, viêm gan B, viêm gan C, HIV, giang mai và kháng thể rubella. Mục đích là biết trước để có kế hoạch phòng lây và theo dõi, không phải để đánh giá người mẹ.
Xét nghiệm HTLV-1 để làm gì và có mất tiền không?
HTLV-1 lây qua sữa mẹ nên kết quả ảnh hưởng tới cách cho bé bú. Xét nghiệm được làm một lần, thường trước tuần 30, và đã được đưa vào diện công phí cho toàn bộ thai phụ trong khuôn khổ chính sách phòng lây truyền mẹ sang con.
GBS dương tính có nguy hiểm không?
Đây là tình huống thường gặp và không phải bệnh của người mẹ. Nếu xét nghiệm ở tuần 33–37 cho kết quả dương tính, bạn sẽ được truyền kháng sinh trong lúc sinh để phòng nhiễm khuẩn nặng cho em bé. Trước đó bạn không cần thay đổi gì trong sinh hoạt.
Xét nghiệm nào không được công phí ở Nhật?
Toxoplasma, CMV và kháng thể sởi, thủy đậu, quai bị thường không nằm trong danh mục công phí; cơ sở y tế có thể đề xuất tùy trường hợp và bạn tự trả. Nếu bạn nuôi mèo, hay ăn thịt chưa chín kỹ hoặc làm việc với trẻ nhỏ, hãy chủ động hỏi bác sĩ.
Không có kháng thể rubella khi đang mang thai thì làm gì?
Không tiêm được trong thai kỳ vì vaccine rubella là vaccine sống. Cách xử lý là phòng lây: người chồng và người sống cùng nhà đi xét nghiệm và tiêm nếu thiếu, tránh nơi đông người khi có dịch, và người mẹ tiêm ngay sau khi sinh, kể cả khi đang cho con bú.
Nguồn tham khảo
- こども家庭庁 — 妊婦健診の検査: nội dung xét nghiệm máu đầu thai kỳ và HTLV-1 trước tuần 30
- 厚生労働省 — 妊婦健診について（項目一覧の例示）: chlamydia đến tuần 30, GBS tuần 33–37, các xét nghiệm ngoài diện công phí
- 厚生労働省 — 風しんに関するQ&A
Bài viết mang tính thông tin tổng quát, không thay thế tư vấn y tế. Nếu kết quả xét nghiệm của bạn có bất thường, hãy trao đổi trực tiếp với bác sĩ theo dõi thai kỳ thay vì tự kết luận. Thông tin kiểm tra tháng 9/2026.
